شماره نظریه :
7/98/840 |
شماره پرونده :
98-88-840 ک |
تاریخ نظریه :
1398/06/24 |
قانون
استعلام
الف-شخصي چک مبلغ صد و بيست ميليارد تومان را با طرح دعواي حقوقي دادخواست مطالبه اقدام نموده است.
ب-صادرکنندهي چک دعواي کيفري سوء استفاده از سفيد امضاء را عليه دارنده مطرح نموده.
ج-دارنده با معرفي دو نفر شاهد اعلام نموده من از صادرکننده طلب داشتم و چک را سفيد امضاء در اختيار من گذاشت و گفت خودت مبلغ را قيد کن.
د-کارشناس حسابرسي ميگويد دليلي دال بر مراوده مالي بين طرفين از ناحيه شاکي و متهم ارائه نشده است.
با شرايط موجود اصل اعتبار و ظاهر سند تجاري به نفع دارنده چک و اصل برائت و عدم مديونيت به نفع صادرکننده چک است.
عنايت فرموده نظر مشورتي خود را در خصوص وصف کيفري عمل دارنده يا عدم آن اعلام فرماييد.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه
اولا، دادن چک هاي سفيد امضاء ظهور در تفويض اختيار پرکردن آن به دارنده چک دارد؛ بنابراين صرف تکميل کردن متن چک سفيد امضا توسط دارنده آن جرم محسوب نمي گردد و تحقق بزه سوءاستفاده از سفيد امضا موضوع ماده 673 قانون تعزيرات 1375 منوط به وجود عناصر و ارکان مادي و معنوي بزه مزبور از جمله اثبات وجود رابطه اماني (سپردن چک) و استفاده از چک در غير موارد اماني و به ضرر صاحب حساب است؛
ثانيا، با توجه به اصل غيرقابل استناد بودن ايرادات در برابر دارنده با حسننيت اسناد تجاري و وصف تجريدي آن، اين اسناد از جمله چک پس از صدور، از منشاء خود منفک ميشوند که با اين وصف، صادرکننده يا ظهرنويس يا ضامن نميتوانند در برابر دارنده با حسننيت به روابط شخصي مالي ميان خود استناد نمايند؛ مانند اينکه چک به صورت اماني در اختيار دارنده يا خواهان بوده است؛ مگر اينکه تحصيل مجرمانه چک به موجب رأي قطعي دادگاه کيفري محرز شود.