شماره نظریه :
1664/96/7 |
شماره پرونده :
1187-108-96 |
تاریخ نظریه :
1396/07/22 |
قانون
استعلام
همانطور که مستحضريد مطابق مدلول ماده 95 قانون کار چنانچه بر اثر عدم رعايت مقررات فني و بهداشتي در کارگاه حادثهاي رخ دهد شخص کارفرما مشمول مجازاتهاي مندرج در قانون کار خواهد شد مضافاً بر اين وفق مواد 3 و7 همان قانون که در مقام تعريف کارفرما وضع شده است کارفرما شخصي است که با کارگر رابطه قراردادي داشته و حق السعي کارگر را پرداخت مينمايد همچنين مطابق نص صريح ماده 13 قانون کار در پيمانهايي که صاحب کار در قالب تشريفات مناقصه پيمان را به شرکتهاي پيمانکار واگذار مينمايد صاحب کار با عنوان مقاطعه دهنده شناسايي شده است در واقع شخصيت مقاطعه دهنده از شخصيت کارفرما تفکيک گرديده است خواهشمند است مشخص فرماييد که در صورت وقوع حادثه اي براي کارگران پيمانکار مقاطعه کار آيا مقاطعه دهنده مشمول عنوان کارفرماي مندرج در ماده 95 قانون کار ميباشد يا خير؟ به عبارت ديگر آيا مجازات مذکور در ماده 95 قانون کار با توجه به اصل تفسير مضيق قوانين جزايي به مقاطعه دهنده هم تسري پيدا ميکند يا اينکه صرفاً مقاطعه کار (کارفرماي کارگر) مشمول مجازات مذکور ميگردد.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه
مطابق ماده 3 قانون کار مصوب 1369، کارفرما شخصي است حقيقي يا حقوقي که کارگر به درخواست و به حساب او در مقابل دريافت حق السعي کار ميکند و نيز مستفاد از ماده 13 قانون فوق الذکر، شخصي که انجام کار را به صورت مقاطعه به ديگري واگذار مينمايد، مقاطعه دهنده است نه کارفرما. بنابراين در فرض سؤال که مقاطعه دهنده انجام کار را به ديگري واگذار نموده است کارفرما شخصي است که کارگران به درخواست و به حساب وي در مقابل حق السعي (حقوق، مزايا و مزد) کار ميکنند و لذا پيمانکار اخيرالذکر، کارفرما محسوب و مطابق مواد 91 و95 قانون کار، مسئوليت رعايت موازين ايمني و بهداشتي را در کارگاه عهده دار است. با اين حال بايد توجه داشت درصورت وقوع حادثه، مسئوليت کيفري و مدني مطابق قواعد و ضوابط حاکم بر مسئوليت کيفري و مدني، حسب مورد، متوجه کساني خواهد بود که حادثه در اثر تخلف آنان از موازين قانوني، قراردادي و عرفي صورت پذيرفته است و تعيين شخص يا اشخاص مسئول حادثه در چنين مواردي، يک امر موضوعي و مصداقي بوده که حسب مورد با انجام تحقيقات لازم و کسب اطلاع از کارشناسان و بازرسان ذيربط و توجه به اوضاع و احوال موجود، بنا به تشخيص مرجع قضايي رسيدگي کننده خواهد بود.